محمد حسين بن محمد هادى عقيلى علوى شيرازى
602
مخزن الأدوية ( ط . ج )
وارد است كه شانه كردن از شانه عاج و با را زايل مىگرداند و بخور اندكى پارچه خشك خرطوم آن رافع بواسير است . فيلجوش به كسر فا و سكون يا و لام و ضم جيم و سكون واو و شين معجمه معرب فيل گوش فارسى است كه به معنى آذان الفيل است و گفتهاند لوف العقد و لوف الجعد و لوف الحيّه است و گفتهاند لوف كبير است كه حضض هندى عصاره آنست و كشنده فيل است . فيلزهرج به كسر فا و سكون يا و لام و فتح زاى معجمه و سكون ها و فتح راى مهمله و جيم معرب پيل زهره فارسى است جهت آنكه گفتهاند كشنده فيل است . ماهيت آن : نباتى است كه حضض هندى كه رسوت نامند عصاره آنست و گفتهاند كه نوعى از لوف كبير است و گفتهاند خود نام حضض هندى است و گفتهاند نام زهره فيل است و جهت آنكه عصاره را در كيسه چرمى مىكنند شبيه به زهره مىباشد و يا به جهت آنكه كشنده فيل است و لهذا مسمى بدان گشته و حضض هندى در حرف الحاء مذكور شد و گفتهاند ثمر آن به قدر فلفل است . طبيعت آن : معتدل در حرارت و برودت . افعال و خواص آن : * اعضاء النفض * آشاميدن آن جهت درد سپرز و يرقان و آشاميدن طبيخ برگ و شاخ آن جهت ادرار حيض و به دستور آشاميدن عصاره آن مقدار شش درخمى تا دوازده درخمى آن جهت اسهال بلغمى بسيار مفيد . * الزينه * طلاى آن به تنهايى و يا با زيت مقوى موى است .